اختیار تحصیل

 Call Option

هر نوع حق اختیاری كه در یك قرارداد لیزینگ برای مستأجر در نظر گرفته می‌شود، اعم از اختیار خرید دارائی مورد اجاره در پایان دوره قرارداد و یا تمدید دوره قرارداد.

 

ارزش سرمایه‌ای

 Capitalized Cost

ارزش یك دارایی كه در ترازنامه منعكس می‌شود. ارزش سرمایه‌ای مبلغی است كه استهلاك براساس آن محاسبه می‌شود و می‌تواند شامل بهای خرید دارائی به علاوه مبالغ دیگر نظیر مالیات فروش، هزینه‌های حمل و نقل و نصب باشد.

 

تقلیل ارزش سرمایه‌ای

 Capitalized Cost Reduction

مبلغی كه نقداً در آغاز قرارداد لیزینگ توسط مستأجر بابت بخشی از بهای دارایی مورد اجاره به موجر پرداخت شود، شبیه به پیش‌پرداخت.

 

اجاره سرمایه‌ای

 Capital Lease

اجاره‌ای كه به موجب آن تقریباً تمام مخاطرات و مزایای ناشی از مالكیت دارایی به مستأجر منتقل می‌شود. طبق استاندارد حسابداری 21 ایران، برای یك مستأجر قراردادی اجارة سرمایه‌ای محسوب می‌شود كه یكی از ضوابط زیر در مورد آن صادق باشد:

الف- مالكیت مورد اجاره در پایان قرارداد به مست‍أجر منتقل شود (اجاره به شرط تملیك)

ب – اجاره‌كننده اختیار داشته باشد كه دارایی مورد اجاره را در تاریخ اعمال اختیار خرید به قیمتی كه انتظار می‌رود به مراتب كمتر از ارزش منصفانه دارایی در آن تاریخ باشد، خریداری كند و در آغاز اجاره، انتظار معقولی وجود داشته باشد كه مستأجر از این اختیار استفاده خواهد كرد.

ج  - دوره اجاره حداقل 75 درصد عمر اقتصادی دارایی را دربرگیرد، حتی اگر مالكیت دارایی نهایتاً منتقل نشود.

د – ارزش فعلی حداقل مبالغ اجاره در آغاز اجاره حداقل برابر با 90 درصد ارزش منصفانه دارایی مورداجاره باشد.

هـ - دارایی مورد اجاره دارای ماهیت خاصی باشد، به گونه‌ای كه تنها اجاره‌كننده بتواند بدون انجام تغییرات قابل ملاحظه، از آن استفاده كند.

 

قرارداد اجاره برمبنای حد معین ارزش متعارف بازار

 Capped Fair Market Value Lease

قرارداد اجاره برمبنای ارزش متعارف بازار است، با این تفاوت كه در آغاز قرارداد به منظور محدود كردن ارزش متعارف بازار، یك حداكثر سقف برای آن تعیین شده است.

 

موجر وابسته

 Captive Lessor

شركت لیزینگی كه توسط تولیدكننده كالا و تجهیزات تأسیس می‌شود تا محصولات تولیدی را در قالب قراردادهای اجاره به مشتریان واگذار كند. هدف این شركتهای لیزینگ، كمك به فروش محصولات شركت مادر است.

 

 

 Casualty value

جدولی است كه درون یك قرارداد لیزینگ گنجانده می‌شود و تعیین‌كننده بدهی مستأجر به موجر در صورت بروز حادثه‌ای برای تجهیزات مورد اجاره است، اعم از مفقودی، آسیب‌دیدگی و یا نایابی.

 

گواهی قبول (تحویل وقبول)

 Certificate of Acceptance (Delivery and Acceptance)

سندی رسمی كه با امضای آن مستأجر تأیید می‌كند كه تجهیزات درخواستی‌اش را مطابق با مشخصات و جزئیات تعیین شده مورد نظرش، از موجر تحویل گرفته است.

 

قرارداد لیزینگ غیرقابل تمدید

 Close-End Lease

نوعی قرارداد لیزینگ كه در آن در آغاز قرارداد بر روی مبلغی كه معرف ارزش باقیمانده یا اسقاطی تجهیزات در پایان دوره است، بین موجر و مستأجر توافق می‌شود و مخاطرات ناشی از استهلاك تجهیزات مورد اجاره چنانچه بیشتر از مبلغ توافقی باشد، توسط موجر (شركت لیزینگ) تقبل می‌شود.

در این قرارداد مستأجر اختیار خرید تجهیزات مورد اجاره یا تمدید دوره قرارداد را ندارد و مورد اجاره در پایان دوره قرارداد به موجر بازگردانده می‌شود. این نوع قراردادها غالباً از نوع لیزینگ عملیاتی است.

 

وثیقه

 Collateral

منظور از این اصطلاح در لیزینگ همان مورد اجاره است. در ایران با توجه به ماهیت مورد اجاره ممكن است وثایق دیگری از مستأجرین اخذ شود.

 

مانده جبرانی

 Compensating Balance

وقتی بانكها وام می‌دهند اغلب از دریافت‌كننده وام می‌خواهند كه یك حداقل موجودی را در حساب جاری خود نگه دارد. این مبلغ به منظور پرداخت و جبران هزینه‌های مربوط به خدمات بانكی مورد استفاده قرار می‌گیرد و در واقع هزینه‌های بانك را در ارتباط با خدمات مربوط به وام یا خط اعتباری تعدیل می‌كند. معمولاً میزان این مانده جبرانی براساس درصدی از مبلغ وام دریافتی تعیین می‌شود.

 

قرارداد فروش مشروط

 Conditional Sale Cotract

توافقنامه‌ای برای خرید یك دارائی كه در آن مستأجر بنا به ملاحظات مربوط به مالیات بر درآمد، به عنوان مالك دارایی شناسایی می‌شود و بنابراین مزایای مالیاتی ناشی از مالكیت دارائی نظیر صرفه‌جویی مالیاتی حاصل از استهلاك، به وی تعلق می‌گیرد و مالكیت قانونی دارایی زمانی منتقل خواهد شد كه تمام مفاد و شرایط توافقنامه اجرا شده باشد.

 

اجاره فروش مشروط

 Conditional Sale Lease

اصطلاحی كه در آمریكا برای اشاره به قراردادهای اجاره به شرط تملیك به كار می‌رود.

 

اجاره كنسرسیومی یا مشاركتی

 Consortium Lease

قرارداد اجاره‌ای كه مشتركاً توسط دو یا چند مؤسسه لیزینگ صورت می‌پذیرد. یعنی در قرارداد بیش از یك موجر

وجود دارد. این نوع عملیات در مواردی به كار می‌رود كه ارزش تجهیزات مورد اجاره بسیار زیاد و ریسك بالقوه آن بالاست، به نحوی كه یك مؤسسه لیزینگ قادر نیست به تنهایی از عهده آن برآید. در این صورت طی تفاهمی كه بین دو یا چند مؤسسه لیزینگ به عمل می‌آید آنها مشتركاً اقدام به سرمایه‌گذاری و تأمین و خرید مورد اجاره می‌نمایند.

 

قانون اجاره مصرف‌كنندگان

 Consumer Leasing Act

یكی از قوانین فدرال است كه در 1976 میلادی تصویب و در 1996 اصلاح و تجدید نظر شد. این قانون ضرورت و مقتضیات لازم برای افشای هزینه‌های لیزینگ و طول دوره‌های آن را تشریح می‌كند. این قانون به ویژه در مورد وسایل نقلیه‌ای كه برای مصارف شخصی یا خانوادگی، از طریق قرارداد لیزینگ برای دوره‌های بیش از 4 ماه و با ارزش كمتر از 25000 دلار واگذار می‌شوند، اعمال می‌گردد.

 

اجاره قراردادی

 Contract Hire

توصیف انگلستان برای یك اجاره عملیاتی كه اكثراً برای یك گروه وسائط نقلیه و تجهیزات مربوط به حمل و نقل مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این نوع اجاره، اقساط ثابت مال‌الاجاره ممكن است شامل هزینه تعمیر و نگهداری نیز باشد.

 

قراردادهای لیزینگ موازی

 Conterminous

دو یا چند قراردادلیزینگ كه بهم مرتبط‌هستند و به موازات هم اجرا می‌شوند، بنابراین همزمان به پایان می‌رسند.

 

اجاره احتمالی

 Contingent Rental

در بعضی از قراردادهای لیزینگ تعیین ارزش و میزان اجاره به عوامل دیگری غیر از مدت و دوره زمانی بستگی دارد، مانند: شاخص قیمت كالاها، نرخ سود، ارزش متعارف بازار، درصد فروش، مبلغ متعارف اجاره و مانند آن. بنابراین ممكن است با توجه به شاخص تعیین شده در قرارداد، مبلغ اقساط اجاره در هر زمان یا فواصل زمانی مشخص تغییر كند.

 

اعتبار دهنده

 Creditor

اعتبار دهنده شركتی است كه منابع مالی مورد نیاز را تأمین می‌كند. در قراردادهای اجاره متداول، عیناً همان موجر است.

 

لیزینگ مرزگذر یا بین‌المللی

 Cross Border Lease

در قرارداد لیزینگ مرزگذر مؤسسه لیزینگ (موجر) در یك كشور و متقاضی استفاده از تسهیلات اعتباری (مستأجر) در كشور دیگری مستقر است. به همین دلیل عملیات لیزینگ مرزگذر پیچیده‌تر از انواع دیگر قراردادهای لیزینگ است، به ویژه كه در بعضی موارد تولیدكننده تجهیزات در كشور سوم و گاه تأمین‌كننده منابع مالی برای مؤسسه لیزینگ در كشور چهارم قرار دارند. انواع موانع و پیچیدگیهایی كه بر سر راه لیزینگ مرزگذر وجود دارند به طور خلاصه عبارتند از:

1-      تنوع قوانین و مقررات داخلی در كشورهای مختلف.

2-      مسائل مربوط به اخذ مجوزهای لازم جهت صادرات و واردات و حقوق و عوارض گمركی.

3-   عملیات حسابداری متفاوت در كشورهای مختلف كه باعث ابهام در شرایط و گزارشاتی می‌شود كه بین طرفین قرارداد مبادله می‌گردد.

4-      مخاطرات پولی

5-      احتمال بروز محدودیت‌های ارزی.

علیرغم موارد فوق، عملیات لیزینگ بین‌المللی، نقش بسیار عمده‌ای در انتقال تكنولوژی از كشورهای پیشرفته به كشورهای در حال توسعه ایفا می‌كند.

 

تضمین متقابل شركتی

 Cross Corporate Guaranty

در این شیوه یك شركت سهامی انجام تعهدات یك شركت سهامی دیگر را تضمین می‌كند.